Κοινοποίηση άρθρου
Τον Ντόναλντ Τραμπ τον στήριξα πολύ. Το έχω πει και δεν έχω λόγο να κάνω ότι δεν συνέβη. Αυτό όμως κάνει ακόμη πιο αναγκαίο να εξετάζω τι έκανε με την εμπιστοσύνη που πήρε. Όταν ζητάς από τον κόσμο να ταυτίσει μια ολόκληρη εκλογική αναμέτρηση με εσένα, θα αναλάβεις και το πολιτικό κόστος του αποτελέσματος.
Στη συζήτησή μου με τον John Kountouris, από το Greek News on Demand, με ενδιαφέρει ιδιαίτερα ό,τι βρίσκεται πίσω από τις προεκλογικές εμφανίσεις: η χρηματοδότηση, οι συνεργάτες που αποκτούν εξουσία, η επιρροή οργανωμένων συμφερόντων. Και, φυσικά, τι σημαίνουν όλα αυτά για την Ελλάδα.
Δεν συμμερίζομαι τον ενθουσιασμό που εκδηλώνεται εδώ κάθε φορά που εκλέγεται ένας πολιτικός ελληνικής καταγωγής στις ΗΠΑ. Για να τον εμπιστευτώ πολιτικά, θέλω να δω περισσότερα από το επώνυμο.
Η ελληνική καταγωγή δεν αρκεί για πολιτική εμπιστοσύνη
Η εκλογή Ελληνοαμερικανών αντιμετωπίζεται συχνά σαν να αποκτά αυτομάτως η Ελλάδα έναν ακόμη εκπρόσωπο στην Ουάσιγκτον. Εκεί ακριβώς αρχίζει η διαφωνία μου. Οι άνθρωποι αυτοί εκλέγονται σε αμερικανικά αξιώματα, μέσα σε αμερικανικά κόμματα, με συγκεκριμένες πολιτικές δεσμεύσεις και σχέσεις χρηματοδότησης. Το ότι αναγνωρίζουμε ένα ελληνικό όνομα δεν απαντά στο πώς θα ψηφίσουν για ένα ζήτημα που μας αφορά.
Ο John Kountouris εκφράζει την εκτίμηση ότι η ενίσχυση των Δημοκρατικών δεν εγγυάται αλλαγή στην αμερικανική στάση απέναντι στα ελληνοτουρκικά. Η παρατήρηση έχει σημασία για τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνουμε προσδοκίες. Αν περιμένουμε ότι κάθε εκλογική εναλλαγή θα λύσει προβλήματα της δικής μας εξωτερικής πολιτικής, κινδυνεύουμε να απογοητευόμαστε χωρίς να έχουμε εξετάσει καν τις πραγματικές θέσεις των υποψηφίων.
Εγώ θέλω να ξέρω ποιες πρωτοβουλίες αναλαμβάνουν για την Ελλάδα και την Κύπρο, ποιες αποφάσεις υποστηρίζουν και πού διαφωνούν όταν προκύπτει σύγκρουση προτεραιοτήτων. Αυτός είναι ουσιαστικός έλεγχος. Οι φωτογραφίες με σημαίες και τα συγχαρητήρια από την Αθήνα είναι το εύκολο κομμάτι.
Το ίδιο ισχύει για τον Τραμπ. Η προηγούμενη στήριξη δεν τον απαλλάσσει από τις υποσχέσεις του. Η σχέση του με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, οι πολεμικές επιλογές και η οικονομική δυσαρέσκεια πρέπει να εξετάζονται μαζί. Δεν με καλύπτει μια εξήγηση που αποδίδει όλο το πολιτικό κόστος στην ακρίβεια και αφήνει έξω τις αποφάσεις της κυβέρνησης.
Το ερώτημα για το AIPAC είναι πολιτικό και συγκεκριμένο
Στο επεισόδιο θέτω ευθέως το ερώτημα της χρηματοδότησης Ελληνοαμερικανών πολιτικών από το AIPAC. Με απασχολεί η επιρροή που μπορεί να αποκτά ένας οργανισμός όταν στηρίζει υποψηφίους και στα δύο μεγάλα κόμματα. Η αλλαγή της κομματικής πλειοψηφίας δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι αλλάζουν και όλες οι σχέσεις που επηρεάζουν τις αποφάσεις.
Το AIPAC PAC περιγράφει τον σκοπό του ως ενίσχυση της σχέσης ΗΠΑ και Ισραήλ και δηλώνει ότι χρηματοδοτείται αποκλειστικά από Αμερικανούς πολίτες. Πρόκειται για συγκεκριμένη πολιτική οργάνωση. Η δράση της δεν ταυτίζεται με μια ολόκληρη θρησκευτική κοινότητα ούτε αποδεικνύει ότι οι χρηματοδοτούμενοι υποψήφιοι είναι πράκτορες ξένης κυβέρνησης.
Υπάρχει επίσης διαφορά ανάμεσα σε εισφορά προς μια εκλογική επιτροπή και σε ανεξάρτητη δαπάνη υπέρ ενός υποψηφίου. Η Ομοσπονδιακή Εκλογική Επιτροπή των ΗΠΑ προβλέπει κανόνες για τις εισφορές των επιτροπών πολιτικής δράσης. Οι επιτροπές που είναι γνωστές ως Super PACs δεν καταβάλλουν εισφορές στους ίδιους τους υποψηφίους. Επομένως, ένα ποσό που εμφανίζεται σε έναν πίνακα χρειάζεται να συνοδεύεται από τον αποδέκτη, την περίοδο και το είδος της χρηματοδότησης.
Έλαβα και σχόλιο που ουσιαστικά μου έλεγε ότι, αφού η χρηματοδότηση δηλώνεται, η κριτική μου δείχνει άγνοια του αμερικανικού συστήματος. Δεν με πείθει αυτή η απάντηση. Η δημοσιοποίηση επιτρέπει να συζητήσουμε την επιρροή των χρημάτων. Δεν κλείνει τη συζήτηση.
Μπορεί μια χρηματοδότηση να επιτρέπεται και ταυτόχρονα να γεννά πολιτικά ερωτήματα. Πόση πρόσβαση αποκτά ο χρηματοδότης; Πόσο εύκολα θα συγκρουστεί μαζί του ένας πολιτικός; Οι απαντήσεις χρειάζονται πραγματικές αποφάσεις και καταγεγραμμένες σχέσεις. Την ίδια συζήτηση έχω ανοίξει στο άρθρο για τις υποσχέσεις του Τραμπ και την πολιτική χρηματοδότηση.
Η Σούζι Γουάιλς και η υπόσχεση για κάθαρση
Ο Τραμπ υποσχέθηκε ότι θα συγκρουστεί με το κατεστημένο της Ουάσιγκτον. Γι’ αυτό έχει σημασία ποιοι βρέθηκαν στις πιο ισχυρές θέσεις δίπλα του. Η διαδρομή της Σούζι Γουάιλς φέρνει αυτή την αντίφαση στο προσκήνιο.
Η έρευνα της Public Citizen του Νοεμβρίου 2024, βασισμένη σε δηλώσεις δραστηριότητας λόμπινγκ, καταγράφει ότι η Γουάιλς είχε εκπροσωπήσει εταιρικούς και άλλους πελάτες πριν αναλάβει επιτελάρχης του Λευκού Οίκου. Η επαγγελματική αυτή διαδρομή δικαιολογεί ερωτήματα για συγκρούσεις συμφερόντων και για τη σχέση ανάμεσα στην προεκλογική ρητορική και τη στελέχωση της κυβέρνησης.
Στις 6 Νοεμβρίου 2026 ανακοινώθηκε ότι ο Στίβεν Μίλερ θα τη διαδεχόταν από τις 9 Νοεμβρίου. Η ανακοίνωση ανέφερε μετακίνησή της στον πολιτικό μηχανισμό του Τραμπ. Αυτή είναι η καταγεγραμμένη αλλαγή.
Στη συνέντευξη, ο John Kountouris συνδέει την αποχώρησή της με διαφωνίες για τη διάθεση προεκλογικών χρημάτων. Η συγκεκριμένη εξήγηση παραμένει δικός του ισχυρισμός. Η επιβεβαίωση μιας αλλαγής προσώπου δεν επιβεβαιώνει αυτομάτως και την εκδοχή για τα αίτιά της.
Το δικό μου ερώτημα προς έναν αρχηγό που υποσχέθηκε κάθαρση παραμένει απλό: με ποια κριτήρια διάλεξες αυτούς τους συνεργάτες; Αν είχαν τόσο μεγάλη επιρροή στην πολιτική και στην εικόνα σου, δεν μπορεί η ευθύνη να εμφανίζεται μόνο τη στιγμή που φεύγουν. Εσύ τους έδωσες τη θέση.
Οι αριθμοί των εκλογών και οι καταγγελίες του John Kountouris
Ένα μεγάλο μέρος της συζήτησης αφορά καταγγελίες για εκλογική νοθεία. Ο John Kountouris επικαλείται αύξηση των ψήφων των Δημοκρατικών και τη συνδέει με παράνομη εγγραφή μεταναστών. Υποστηρίζει επίσης ότι η αύξηση των συνολικών ψήφων των Ρεπουμπλικάνων αποκλείει την ερμηνεία πως κάποιοι ψηφοφόροι τους μετακινήθηκαν προς το αντίπαλο κόμμα.
Το δεύτερο συμπέρασμα δεν προκύπτει από τα συνολικά μεγέθη. Ένα κόμμα μπορεί να κερδίσει νέους ψηφοφόρους και συγχρόνως να χάσει παλιούς. Για να γνωρίζουμε τις μετακινήσεις χρειάζεται διαφορετική ανάλυση από τη σύγκριση δύο αθροισμάτων. Χρειάζεται επίσης να συγκρίνονται η ίδια κατηγορία εκλογής και ολοκληρωμένα αποτελέσματα, όχι διαφορετικές αναμετρήσεις ή ενδιάμεσες καταμετρήσεις.
Για τον ισχυρισμό περί παράνομων ψήφων υπάρχει ένα εξίσου κρίσιμο σημείο. Οι άνθρωποι χωρίς αμερικανική υπηκοότητα δεν δικαιούνται να ψηφίζουν στις ομοσπονδιακές εκλογές. Η καταγγελία ότι παραβιάστηκε αυτός ο κανόνας χρειάζεται συγκεκριμένα στοιχεία παράνομης εγγραφής ή ψήφου. Η αύξηση της συμμετοχής, από μόνη της, δεν τα παρέχει.
Στο υλικό της συζήτησης δεν προσκομίζονται επαληθεύσιμα δεδομένα που να αποδεικνύουν τον αριθμό των είκοσι εκατομμυρίων παράνομων ψηφοφόρων. Η καταγγελία δεν μπορεί συνεπώς να παρουσιαστεί ως διαπιστωμένο εκλογικό αποτέλεσμα. Το ίδιο ισχύει για τον αριθμό των υποτιθέμενων κλεμμένων ψήφων σε τέσσερις πολιτείες.
Τα ερωτήματα για την καταμέτρηση παραμένουν σοβαρά. Για να απαντηθούν χρειάζονται συγκεκριμένη εκλογική περιφέρεια, επίσημοι πίνακες, διαδικασία ελέγχου και ευρήματα. Η ένταση μιας καταγγελίας δεν υποκαθιστά αυτά τα στοιχεία.
Τι συνέβη στη Georgia και τι αλλάζει με τη Dominion
Το περιστατικό με την κάρτα μνήμης στη Georgia είναι συγκεκριμένο. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ των WCTV και Atlanta News First, που επικαλείται την αρμόδια πολιτειακή αρχή, ο μετεκλογικός έλεγχος στη Seminole County εντόπισε απόκλιση περίπου 388 ψηφοφόρων ανάμεσα στις καταγραφές προσέλευσης και στις καταμετρημένες ψήφους.
Η προσθήκη των ψήφων άλλαξε την προσωρινή εικόνα στην 154η περιφέρεια της πολιτειακής Βουλής: από προβάδισμα 58 ψήφων του Δημοκρατικού Χάρι Τζέιμς σε προβάδισμα 262 ψήφων του Ρεπουμπλικάνου Τζέραλντ Γκριν. Η υπόθεση αφορούσε την πολιτειακή Βουλή, όχι τη Γερουσία των ΗΠΑ. Ανακοινώθηκε διερεύνηση για το πώς παραλείφθηκε η κάρτα και αν τηρήθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες. Το δημοσίευμα δεν διαπίστωνε οργανωμένη νοθεία.
Αυτό έχει σημασία και για την τεχνολογία. Η ηλεκτρονική καταμέτρηση ενός χάρτινου ψηφοδελτίου, η ψήφος μέσω διαδικτύου και η επιστολική ψήφος είναι διαφορετικές διαδικασίες. Ένα πρόβλημα στη μεταφορά αποτελεσμάτων δεν περιγράφει αυτομάτως τι συνέβη σε όλες τις υπόλοιπες.
Αντίστοιχα, η εξαγορά της Dominion Voting Systems από τη Liberty Vote είναι πραγματική και είχε ανακοινωθεί ήδη τον Οκτώβριο του 2025. Η εκλογική υπηρεσία του Boulder County επιβεβαίωσε την αλλαγή ιδιοκτησίας και εξήγησε ότι στο Κολοράντο παραμένουν οι έλεγχοι των συστημάτων και η δυνατότητα αντιπαραβολής με τα χάρτινα ψηφοδέλτια.
Η εταιρική ιδιοκτησία δεν ταυτίζεται με την αρμοδιότητα πιστοποίησης εκλογών. Από την εξαγορά δεν προκύπτει ότι μια κομματική πλευρά απέκτησε αυτομάτως τον έλεγχο όλων των εκλογικών αρχείων ή ότι αποδείχθηκε αλλοίωση προηγούμενων αποτελεσμάτων.
Η επιστολική ψήφος και οι εγγυήσεις που ζητώ για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η ανησυχία μου αφορά τη δυνατότητα ελέγχου της ψήφου. Αν προστεθούν νέοι τρόποι ψηφοφορίας, θέλω να εξηγείται ποιος ταυτοποιεί τον εκλογέα, ποιος παραλαμβάνει τον φάκελο και πώς μπορεί να ελεγχθεί η διαδρομή μέχρι την καταμέτρηση. Η επίκληση της ευκολίας δεν απαντά σε όλα αυτά.
Ο John Kountouris προτιμά την αυτοπρόσωπη παρουσία στο εκλογικό κέντρο και αναφέρει ότι έτσι ψήφισε στην Ελλάδα το 2019. Η θέση αυτή είναι προσωπική του επιλογή. Το ισχύον πλαίσιο για τους αποδήμους περιγράφεται στην ενημέρωση του Υπουργείου Εξωτερικών, η οποία προβλέπει εγγραφή Ελλήνων πολιτών στους ειδικούς καταλόγους εξωτερικού και επιλογές αυτοπρόσωπης ή επιστολικής συμμετοχής.
Η κατοικία στο εξωτερικό και το θρήσκευμα δεν αποδεικνύουν παράνομη ψήφο. Το κρίσιμο είναι αν ο συγκεκριμένος άνθρωπος διαθέτει εκλογικό δικαίωμα και τηρεί την προβλεπόμενη διαδικασία. Αντίστοιχα, η παρουσία παρωχημένων εγγραφών σε έναν κατάλογο χρειάζεται διόρθωση, αλλά δεν αποδεικνύει ότι κατατέθηκαν ψηφοδέλτια στο όνομα αποβιωσάντων. Το Υπουργείο Εσωτερικών έχει δημοσιεύσει διαδικασία εκκαθάρισης των εκλογικών καταλόγων.
Παραμένω επιφυλακτικός απέναντι στην ηλεκτρονική ψήφο. Θέλω μια διαδικασία κατανοητή, στην οποία ο πολίτης να μπορεί να δει πώς προκύπτει το αποτέλεσμα. Δεν θεωρώ αυτονόητο ότι πρέπει να εγκαταλείψουμε τη φυσική παρουσία και τη χειροκίνητη καταμέτρηση επειδή υπάρχει διαθέσιμη μια τεχνολογική λύση.
Αυτή είναι η απαίτησή μου και προς όσους ζητούν πολιτική εμπιστοσύνη: να απαντούν για τα χρήματα, τις επιλογές και τις διαδικασίες τους. Το ελληνικό επώνυμο, η κομματική ταμπέλα και μια υπόσχεση ότι θα καθαρίσουν το σύστημα δεν αρκούν για να τους απαλλάξουν από τον έλεγχο.
